De grondlegger van Blankenburg

Ik heb op de lagere school gezeten met Van Ieperen, Van Tongeren, Kortrijk en Van Oudenaarden. Er is weinig fantasie voor nodig om te bedenken waar die families oorspronkelijk vandaan komen. Ik kan ernaast zitten, maar het zijn waarschijnlijk afstammelingen van Zuidelijke-Nederlanders die tijdens de Tachtigjarige Oorlog massaal naar het noorden trokken, als vluchteling of omdat de Noordelijke Nederlanden economisch meer aantrekkelijk waren dan de Zuidelijke gewesten.

Die immigratie was niet gering: alleen al na de Val van Antwerpen (1585) namen 10.000 mensen de wijk naar het noorden. In mijn voorgeslacht heb ik ook zo'n landverhuizer: Willem Pietersz. Moerman. Hij werd geboren in Vlaanderen en moest, zoals hij later zou verklaren, vluchten voor het 'Spaans gespuis'. Hij trouwde met ongetwijfeld de knapste meisje van Poortugaal en vestigde zich op het eiland Rozenburg. Of eigenlijk; op een naamloos eilandje dat ten oosten daarvan in ontwikkeling was.

Jaren eerder hadden de Staten van Holland toestemming gegeven aan vader en zoon Bisdommer uit Vlaardingen om een zandplaat in de Maas te bedijken en daar een eendenkooi aan te leggen. Dat eiland kreeg de naam Rozenburg. In de luwte van Rozenburg was nog een zandplaat ontstaan. Op die naamloze zandplaat vestigde Willem zich, eveneens met een eendenkooi en boerenbedrijf. Dit nieuwe eilandje kreeg de naam Blankenburg. Beiden vielen overigens onder de jurisdictie van Zwartewaal. Daar werd Moerman uiteindelijk begraven. In de kerk kwam een rouwbord met zijn levensverhaal. Die tekst eindigt met de wens dat hij herinnerd mag worden als Moerman van Blankenburg. De vreemdeling had hier een mooi land gevonden en wat er niet was had hij zelf gemaakt. Vanuit Blankenburg zwermde de familie uit over Voorne-Putten en verder.

Aart van der Houwen (aa.vanderhouwen@streekarchiefvp.nl)