Permanente bewoning van recreatiewoningen mogelijk?

Voorne aan Zee/Hellevoetsluis - Minister Boekholt-O’Sullivan van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening informeerde begin juli de Tweede Kamer hoe zij permanente bewoning van recreatiewoningen mogelijk wil maken. Zij heeft afspraken gemaakt met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten.

Gemeenten moeten ervoor zorgen dat permanente bewoners van recreatiewoningen nooit zomaar op straat komen te staan en dat permanente bewoners in schrijnende situaties beschermd worden. Ook stelt de minister dat transformatie van vakantieparken naar woonwijken op lokaal niveau veel impact kan hebben. Alle afspraken worden uitgewerkt in een zogenaamd landelijk handelingskader, dat voor het eind van dit jaar gereed moet zijn.

Met rust laten
De woningnood is hoog en minister Elanor Boekholt-O’Sullivan wil mensen die nu al op een vakantieparken wonen met rust laten. Ze schrijft in haar brief aan de Tweede Kamer: “Omdat de woningnood nog altijd hoog is, zijn sommige mensen voor hun woonsituatie aangewezen op een recreatiewoning. Zij leven vaak in onzekerheid. In het coalitieakkoord staat daarom dat het kabinet permanente bewoning van recreatiewoningen mogelijk wil maken.” De minister geeft aan welke vervolgstappen zij voorziet. Allereerst komt er een soort van overgangsdocument, zodat gemeenten weten waar ze aan toe zijn. Voordat alle afspraken op papier staan, wil een milde minister al dat de gemeenten nadrukkelijk terughoudend zijn met handhaving. Zij wil voorkomen dat permanente bewoners van recreatiewoningen hun woonruimte verliezen en op straat terecht komen. Wel kan er handhavend worden opgetreden in geval van bijvoorbeeld overlast of ondermijnende criminaliteit.

Afspraken
“Permanente bewoners van recreatiewoningen hebben behoefte aan zekerheid en voorspelbaarheid; zij willen weten waar zij aan toe zijn. Deze zekerheid hebben zij nu nog niet altijd,” stelt de minister. Zowel de minister als de VNG delen het uitgangspunt dat gemeenten er in beginsel voor zorgen dat permanente bewoners van recreatiewoningen nooit zomaar op straat komen te staan: de menselijke maat is het uitgangspunt. Tevens is men het erover eens dat permanente bewoners in schrijnende situaties moeten worden beschermd. Er wordt bekeken of hun woonsituatie kan worden gelegaliseerd. Zo nee, dan wordt door gemeenten ingezet op het vinden van een passende oplossing waaronder ondersteuning naar alternatieve huisvesting. “Transformatie leidt tot beperkte aantallen extra woningen, maar kan op lokaal niveau veel impact hebben,” ziet ook de minister. Het zogenaamde Loket transformatiewens vakantieparken heeft destijds vanuit 120 gemeenten meldingen ontvangen van 2.000 eigenaren van recreatiewoningen of VvE’s van vakantieparken, met een sterke transformatiewens. Gemeenten zijn primair verantwoordelijk voor het transformatieproces.

Ook in de gemeente Voorne aan Zee is de mogelijke transformatie van vakantieparken naar permanente woonruimte aan de orde. Dit hangt al sinds 2018 boven de markt. Nadat de gemeente eerst huiverig was, tekenden de gemeente en Citta Romana na een bezoek van gedeputeerde Anne Koning in 2020 een intentieovereenkomst. In 2021 gaf toenmalig wethouder Spoon aan dat de gemeente Hellevoetsluis samenwerkt met de provincie om goede besluiten te kunnen nemen in dit verband. Vakantiepark Citta Romana zou kunnen gaan fungeren als pilot in Zuid-Holland. Hoe de stand van zaken op dit moment is, is onduidelijk. Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. Momenteel zit de gemeente in een overgangsfase van de oude Wet ruimtelijke ordening naar de Omgevingswet. Op basis van de Omgevingswet moeten alle gemeenten van Nederland uiterlijk in 2032 beschikken over één omgevingsplan voor de totale gemeente, ter vervanging van alle verschillende bestemmingsplannen en beheersverordeningen. Vanaf 2025 is de gemeente aan de slag met het opstellen van een nieuw omgevingsplan voor de totale gemeente dat op termijn het tijdelijke omgevingsplan moet vervangen.

Vragen
Vanuit de gemeente is gereageerd op enkele vragen van Groot Hellevoet: Welke instructie hebben de handhavers op dit moment in het kader van permanente bewoning van vakantiehuizen? “De gemeente is op de hoogte van de landelijke ontwikkeling met betrekking tot permanente bewoning van vakantieparken. Het Rijk werkt momenteel aan landelijke handelingskaders die gemeenten meer duidelijkheid moeten bieden over de wijze waarop zij met deze problematiek om kunnen gaan. De gemeente wacht deze landelijke uitwerking af en zal deze betrekken bij de verdere beleidsvorming.”

‘Geen zekerheid voor lange termijn’
“Totdat nieuw beleid is vastgesteld, geldt het bestaande wettelijke en gemeentelijke beleidskader. Op grond daarvan is permanente bewoning van recreatiewoningen niet toegestaan. De gemeente kan daarom niet vooruitlopen op mogelijke toekomstige beleidswijzigingen of landelijke ontwikkelingen. Wanneer verzoeken tot handhaving worden ontvangen, moeten deze worden beoordeeld en afgehandeld overeenkomstig de geldende wet- en regelgeving en het gemeentelijke handhavingsbeleid.” Hoe is de stand van zaken met betrekking tot Citta Romana? “Op basis van de rijks- en provinciale beleidskaders is eerder geconcludeerd dat een volledige transformatie van het vakantiepark naar een woonfunctie niet mogelijk is. De nieuwe regels vanuit de Rijksoverheid zijn nog niet vastgesteld, waarbij het ook de vraag is of hiermee een structurele oplossing wordt geboden, omdat geen zekerheid wordt gegeven voor de lange termijn. Op dit moment wordt vanuit de gemeente gesproken met Citta Romana over de toekomst van het park.” Zijn er nog andere vakantieplekken voor transformatie in beeld? “Voorlopig zijn er geen andere vakantieparken in beeld.”